wyszukiwarka

 

Redakcja Wychowawcy
ul. Mikołajska 17/19
30-027 Kraków
tel./fax (012) 423 23 24
E-mail:
redakcja@wychowawca.pl



Słowa, język są bezcennym narzędziem komunikacji międzyludzkiej. Im język bogatszy, tym stwarza większą szansę rozwoju umysłowego i duchowego człowieka.

Mamy poznawać nasz język, aby sprawnie formułować myśli, aby nasze wypowiedzi były zrozumiałe dla innych. Trzeba przywracać zaufanie do słów - potrzebny nam język prawdomówny, w którym "tak" znaczy "tak", "nie" znaczy "nie". Niestety, zbyt często spotykamy się z wieloznacznością słów, która może prowadzić do wieloznaczności prawdy i wartości. Spotykamy się też z manipulacją słowem, z brakiem odpowiedzialności za słowa.

Język stanowi istotny wyznacznik tożsamości narodowej, jest wielkim skarbem naszej kultury, dlatego należy go szczególnie ochraniać. To poprzez język dziecko wrasta w dziedzictwo kultury narodowej. Nabywanie umiejętności porozumiewania się w zgodzie z obowiązującą normą językową, tak w mowie jak i w piśmie, winno być zadaniem priorytetowym szkoły. Nauczyciel ma być wzorem, autorytetem w posługiwaniu się poprawnym językiem. Staranność językowa dotyczy tak nauczycieli jak i uczniów. Na każdej lekcji należy wymagać precyzyjnego formułowania wypowiedzi, uczyć przekazywania informacji w różnych sytuacjach. Poprawność językowa obowiązuje na lekcjach, przerwach, wycieczkach. Na błędy językowe mają zwracać uwagę wszyscy nauczyciele.

Zdaniem wielu nauczycieli obniża się poziom poprawności językowej uczniów, ubożeje ich zasób słownictwa czynnego, zmniejsza się czytelnictwo wśród młodzieży, coraz większą rolę odgrywa język obrazkowy, wzrasta wulgaryzacja języka.

Zmiany cywilizacyjne sprawiły, że zmienia się sposób komunikowania: e-maile, sms-y, dążenie do skrótowości, posługiwanie się żargonem spowodowały, że zanika tradycja pisania listów a porozumiewanie odbywa się za pomocą telefonów komórkowych.

Często uczniowie gimnazjum i szkół ponadgimnazjalnych uznają lekcje języka obcego czy informatyki za bardziej potrzebne niż lekcje języka polskiego. Mają trudności w łączeniu wyrazów w relacjach zgodnych z obowiązującymi normami, w przestrzeganiu reguł obowiązujących w języku polskim, w tworzeniu własnego tekstu opowiadania, rozprawki, listu na egzaminie gimnazjalnym.

Wszyscy jesteśmy użytkownikami i współtwórcami naszego języka, dlatego starajmy się przywracać właściwe znaczenie słowom, aby opisywały rzeczywistość jasno i wyraźnie, aby umożliwiały nawiązywanie i efektywne prowadzenie dialogu, aby posługiwanie się słowem podlegało normom etycznym. Pamiętajmy też o tym, że kulturę słowa dzieci i młodzieży kształtuje i rozwija dom rodzinny, szkoła, środki społecznego przekazu. Tu ma być przykład, wzór godny naśladowania.

Lutowy zeszyt "Wychowawcy" poświęcamy kulturze słowa.

Kultura słowa


W numerze 02/2006:

Stanisław Sławiński
"Nowomowa" czy "odpowiednie
dać rzeczy słowo"

Mariola Michalska
W trosce o kulturę słowa

Piotr Jaroszyński
Języki klasyczne a wychowanie Polaka

s. M. Urszula Kłusek SAC
Jak dzieje się słowo?

Aleksandra Danielewicz
Nauczmy pięknie mówić

Ks. Marek Dziewiecki
Kultura ikoniczna

Małgorzata Boba, Maria Michlowicz
Porozumiewanie się

Wojciech Chudy
Prawdomówność słów, czynów i postaw
"lekarstwem" na zło społeczne (cz. 1)

Język - nie tylko narzędziem komunikacji. Konspekt lekcji języka polskiego dla kl. VI szkoły podstawowej

Anna Wodzińska
Alkohol - nie! Konspekt lekcji
dla klas IV-VI szkoły podstawowej

Okładka i grafika w numerze:
ks. Mirosław Barański