Nauczyciele stanowią najliczniejszą grupę zawodową, liczącą ponad 500 tys. pracowników. Pracują w małych środowiskach wiejskich i w dużych ośrodkach miejskich, tworzą małe rady pedagogiczne, a także liczące kilkadziesiąt osób. Jest to grupa zawodowa bardzo zróżnicowana, w 80% posiadająca wykształcenie wyższe, licznie dokształcająca się i doskonaląca swoje przygotowanie zawodowe.

Instytucja nauczyciela - wychowawcy jest trwale wpisana w życie społeczeństwa. Nauczyciel winien posiadać bardzo dobre przygotowanie merytoryczne w zakresie nauczanego przedmiotu, mieć rozległą wiedzę ogólną oraz odpowiednie przygotowanie pedagogiczno-metodyczne i być świadkiem głoszonych wartości. Od posiadanych kompetencji zawodowych i jego autorytetu zależą efekty pracy wychowawczo-dydaktycznej. Są one lepsze, gdy nauczyciel cieszy się szacunkiem, uznaniem, gdy ma dobry kontakt z uczniem - wychowankiem. Nauczyciel - wychowawca odpowiada na wołanie dzieci i młodzieży, na ich potrzeby i różnorodne zapytania. Jego praca jest bardzo odpowiedzialna, a wysiłek mierzony w kategoriach etycznych ocen. To nie zawód - to jest powołanie.

Niniejszy zeszyt "Wychowawcy" poświęcony jest etyce nauczycielskiej. Zawód ten zobowiązuje wszystkich nauczycieli, aby w życiu i pracy zawodowej kierowali się zasadami moralnymi, prawdą i dobrem.

Omawiając etykę zawodową nauczyciela, Barbara Tarnowska w swoim artykule stwierdza: "Zawód nauczyciela stawia wysokie wymagania - nauczyciel znajduje się pod ustawiczną kontrolą, każde jego potknięcie jest postrzegane i komentowane. Musi więc być szczególnie ostrożny, zwłaszcza że sędziami - i to surowymi - są uczniowie, których wychowuje. Łatwo można stracić ich szacunek i zaufanie, ale bardzo trudno je odzyskać".

Na pytanie, od czego zależy status społeczny i materialny nauczyciela, próbuje dać odpowiedź Grażyna Komarzyniec w artykule "Nauczyciel wczoraj i dziś".

Trzeba podjąć starania o przywrócenie zawodowi nauczyciela należnego prestiżu społecznego, przypominać nauczycielom o moralnym wymiarze ich pracy, o potrzebie stałej gotowości do wszystkiego co dobre, piękne i wzniosłe.


                              redaktor naczelny

temat numeru:
Etyka nauczyciela

W numerze 2/2002:

brat Tadeusz Ruciński
Sumienie nauczyciela

ks. prof. Mieczysław Rusiecki
Etos nauczycielski

Jolanta Dobrzyńska
Szkolnictwo ponadgimnazjale
- jakie będzie? cz. II

oraz
List otwarty do Pani Minister MENiS dr Krystyny Łybackiej

Barbara Tarnowska
Etyka zawodu nauczyciela

Paweł Zawieja
Praca nauczyciela

Halina Barycz
"Dobre obyczaje w nauce"

Barbara Lulek
Wolność w wychowaniu cz. I

Wojciech Hausner
Wychowanie oparte o wartości

Grażyna Komarzyniec
Nauczyciel wczoraj i dziś

Marzenna Straszewicz
Droga krzyżowa

Krystyna Kantorowicz
Tam, gdzie kończą się wszystkie drogi

Urszula Janicka Krzywda
Sól św. Agaty

Joanna Matuszyk-Stałanowska, Grażyna Górniak
Co znaczy być dobrym człowiekiem?
(warsztaty z rodzicami)

Szymon Grzelak
Program PION dla gimnazjum