|

Narrator
Czym dla nas, Polaków, jest miesiąc maj? Czy to przypadek,
że ten miesiąc jest w naszym życiu tak ważny?
Tak jak
młode liście drzew zwiastują nadejście wiosny, tak wszystkie
majowe wydarzenia w naszej historii budziły nadzieję Polaków.
Osoba I
(podkład muzyczny)
Dnia 3 maja 1660 r. został zawarty w Oliwie pokój ze Szwecją.
Wojna ze Szwedami przyniosła Rzeczpospolitej ogromne zniszczenia
materialne. Zalanie prawie całego kraju przez "potop" wojsk
szwedzkich uczyniło wielkie straty dóbr kulturalnych zagrabionych
przez wroga. Ważnym elementem w walce ze Szwedami była obrona
Jasnej Góry. Przewodniczył jej o. Augustyn Kordecki. Było
to zimą 1655 r. Najeźdźcom nie udało się ani zdobyć Klasztoru
Jasnogórskiego, ani wywieźć obrazu Matki Bożej.
(w tle szczęk szabel na wojnie)
Narrator
Wydarzenie to znacznie zwiększyło nadzieje Polaków na zwycięstwo
i faktycznie je przyspieszyło. W zamian za opiekę król Jan
Kazimierz 1 kwietnia 1656 r. złożył Maryi we Lwowie śluby
w imieniu swego narodu i ogłosił Maryję Królową Korony Polskiej.
Osoba II
(w tle "Bogurodzica", odczytanie tekstu Ślubów Jana Kazimierza
- poniżej)
Osoba III
3 maja 1791 r. - Konstytucja Królestwa Polskiego
(podkład muzyczny: pieśń Warszawianka)
216 lat temu na Zamku Królewskim w Warszawie
oczy wszystkich zwróciły się ku tronowi. Król Stanisław
August Poniatowski wstawszy z krzesła oświadczył: "To, co
wyjawię teraz, mam na celu prawdziwe służenie Ojczyźnie.
Powiem prawdę, na pochwalę dobrze myślących obywatelów,
że w przeciągu tych kilku miesięcy urodził się projekt,
który mi był pokazany, a który już jest zgodny z wolą wielu
sejmujących".
Nastąpiły ze wszystkich stron okrzyki: "Prosimy
o projekt!", czemu posłuszny sekretarz sejmowy Antoni Siarczyński
odczytał ułożoną Ustawę rządową. Nieustające okrzyki i oklaski
rozległy się po całej izbie sejmowej i na galeriach.
Ten przedłożony projekt był najlepszą ustawą
republikańską, pierwszą w Europie, a drugą w świecie liberalną
konstytucją opartą na filozofii humanizmu i tolerancji religijnej.
Zapoczątkowała w Polsce prawa człowieka i zasady równości,
braterstwa i wolności.
Osoba IV
Potem wśród gromkich okrzyków opuścił król salę sejmową,
a marszałkowie podpisawszy ustawę rządową udali się na nadzwyczajne
posiedzenie komisji wojskowej, aby jej członków odebrać
przysięgę. Tak zakończył się dzień 3 maja.
Uchwalona przez Sejm Czteroletni 3 maja 1791
r. Konstytucja była ostatnią próbą naprawy Rzeczypospolitej,
która chyliła się ku upadkowi. Tekst ustawy zasadniczej
był dziełem dwóch osób: króla Stanisława Augusta Poniatowskiego
i Ignacego Potockiego. Wpływ na redakcję dokumentu mieli
również Hugo Kołłątaj i Stanisław Małachowski. Ludzie ci
kierowali się ośmioma przykazaniami:
(głośno z różnych miejsc sali)
Osoba I
Nie bój się nowych rzeczy;
Osoba II
Co za dużo to niezdrowo;
Osoba III
Polegaj tylko na sobie;
Osoba IV
Demokracja górą;
Osoba V
Rozkwit literatury i publicystyki;
Osoba VI
Jedność - tej Polakom zawsze brakowało;
Osoba VII
Cztery konstytucje: polityczna, ekonomiczna, moralna i prawa
cywilnego i karnego;
Osoba VIII
Walcz do końca! Bądź konsekwentny.
Osoba V
Celem Konstytucji 3 maja było szczere i patriotyczne dążenie
do wydźwignięcia Rzeczpospolitej z upadku, zwrócenie jej
suwerenności i niezawisłości, uczynienie państwa rządnego,
odpowiadającego ówczesnym wymogom i wartościom europejskim.
Choć przetrwała zaledwie 14 miesięcy, to dla wielu Polaków
była i jest symbolem patriotycznych dążeń i narodowego odrodzenia.
Było to także ważkie dzieło dla naszej tradycji, wynikające
z rozumu politycznego i racjonalnego myślenia.
Ważnym momentem akceptacji przez Kościół
Katolicki w Polsce Ustawy 3 maja było błogosławieństwo papieża
dla króla i konstytucji. W Rzymie przez 3 dni od 6 rano
do 8 wieczorem trwały modlitwy połączone z wystawieniem
Najświętszego Sakramentu i kończyły się błogosławieństwem
dla Polski.
Podobne uroczystości organizowano w Polsce
przez cały rok do maja 1792 r. i od tamtej pory do dziś
w kościołach polskich 3 maja wspomina się Konstytucję.
W żywej pamięci Konstytucja 3 maja - obok
wzruszeń i narodowych emocji - winna więc zagościć również
głębsza refleksja, nie tylko o tym, co było kiedyś, lecz
także o dziś i o jutrze.
Narrator
26 maja - Międzynarodowy Dzień Matki
W maju obchodzimy święto naszych mam, a cały miesiąc został
poświęcony Matce Bożej - naszej Matce Niebieskiej i Opiekunce
naszego Narodu.
W tym miesiącu w kościołach, przy kapliczkach
i krzyżach przydrożnych słychać pieśni i nabożeństwa. Polska
wiele zawdzięcza opiece Maryi.
Osoba I
1 maja 2004 r. - Oficjalne włączenie Polski do struktur
Unii Europejskiej
(tło muzyczne: IX Symfonia L. van Beethovena)
Europa powołana jest przede wszystkim do
tego, by odnalazła swą prawdziwą tożsamość. Choć bowiem
powstała ona jako rzeczywistość bardzo niejednorodna, musi
wypracować nowy wzorzec jedności w różnorodności wspólnoty
narodów.
Narrator
Przywołajmy słowa Jana Pawła II: "Trzeba zatem podjąć ogromny
wysiłek wzajemnego zrozumienia, poznania i uwrażliwienia
sumień".
(wszyscy występujący chórem)
"Europo, która jesteś na początku trzeciego tysiąclecia:
Bądź na powrót sobą! Bądź sama sobą! Odkryj na nowo swe
źródła. Ożyw swe korzenie".
Halina Chorążewicz, Aleksander Staniek
Halina Chorążewicz, Aleksander Staniek -
katecheci w Szkole Podstawowej nr 3 w Szczytnie
"Wielka Boga-Człowieka
Matko, Najświętsza Dziewico!
Ja,
Jan Kazimierz, za zmiłowaniem Syna Twojego, Króla królów
a Pana mojego, i Twoim Miłosierdziem król, do Najświętszych
stóp Twoich przypadłszy, Ciebie dziś za Patronkę moją i
za Królową państw moich obieram. Tak samego siebie, jak
i moje królestwo polskie, księstwo litewskie, ruskie, pruskie,
mazowieckie, żmudzkie, inflanckie, smoleńskie, czernichowskie
oraz wojsko obu narodów i wszystkie moje ludy Twojej osobliwej
opiece i obronie polecam, Twej pomocy i zlitowania w tym
klęsk pełnym i opłakanym królestwa mojego stanie, przeciw
nieprzyjaciołom Rzymskiego Kościoła pokornie przyzywam.
A ponieważ nadzwyczajnymi dobrodziejstwami
Twymi zniewolony pałam wraz z narodem moim, nowym, a żarliwym
pragnieniem poświęcenia się Twej służbie, przyrzekam przeto,
tak moim, jak senatorów i ludów moich imieniem, Tobie i
Twojemu Synowi, Panu naszemu Jezusowi Chrystusowi, że po
wszystkich ziemiach królestwa mojego cześć i nabożeństwo
ku Tobie rozszerzać będę. Obiecuję wreszcie i ślubuję, że
kiedy za przepotężnym pośrednictwem Twoim i Syna Twego wielkim
zmiłowaniem, nad wrogami, a szczególnie nad Szwedem odniosę
zwycięstwo, iż będę się starał u Stolicy Apostolskiej, aby
na podziękowanie Tobie, Twemu Synowi, dzień ten corocznie
uroczyście i to po wieczne czasy był święcony, oraz dołożę
trudu wraz z biskupami królestwa, aby to, co przyrzekam,
przez lud mój wypełnione zostało.
Skoro zaś z wielką serca mego żałością wyraźnie
widzę, że za jęki i ucisk kmieci spadły w tym siedmioleciu
na królestwo moje z rąk Syna Twego Sprawiedliwego Sędziego
plagi: powietrza, wojny i innych nieszczęść, przyrzekam
nadto i ślubuję, że po nastaniu pokoju wraz ze wszystkimi
stanami, wszelkich będę używał środków, aby lud królestwa
mego od niesprawiedliwych ciężarów i ucisków wyzwolić.
Ty zaś, o Najlitościwsza Królowo i Pani,
jakoś mnie, senatorów i stany królestwa mego myślą tych
Ślubów natchnęła, tak i spraw, abym u Syna Twego łaskę wypełnienia
ich uzyskał".
|