Cele:
Po zrealizowanych zajęciach uczeń:
- wie, na czym polega odpowiedzialne rodzicielstwo,
- szanuje i akceptuje prawa natury dot. płodności kobiety i mężczyzny,
- zna pozytywne aspekty naturalnego planowania rodziny (NPR).

Formy i metody:
zbiorowa, praca w grupach, metoda
5-10-15, "kryształ wartości NPR"

Materiały i pomoce dydaktyczne:
- tekst do pracy w grupach (załączniki 1-5), po 2-3 komplety na grupę,
- materiał dla nauczyciela (załącznik 6),
- 5 kopert z pociętymi rombami do "kryształu wartości NPR" (załącznik 7),
- informacje dla nauczyciela (załącznik 8).

Literatura:
Większość materiałów zawartych w załącznikach 1-4 pochodzi z artykułu dr Doroty Kornas-Bieli, Nasza miłość, nasz dom, "Powiernik Rodzin" nr 1, 1994 s. 3-7.
Elżbieta Wójcik, Naturalne planowanie rodziny. Metoda objawowo-termiczna wg prof. dra med. J. Rötzera, Wyd. Rubikon, Kraków 2006.
Zeszyty Naukowe INER, nr 1, 2, 3.

Czas: 45 min.

Przebieg zajęć:

1. Wprowadzenie
a) Miniwykład nauczyciela
Obecnie na świecie aktywizują się różne grupy ekologiczne, które propagują "powrót do natury". Jednym z dążeń jest stosowanie naturalnych metod regulacji poczęć, powrót do naturalnego porodu i karmienia. Wiele mówi się o prawach człowieka, dotyczących np. jego własności prywatnej, wolności osobistej, a tak mało o możliwości planowania rodziny z wykorzystaniem normalnych, fizjologicznych możliwości człowieka. Państwo zobowiązane jest do stworzenia warunków, aby osoby, które nie mogą nabyć wiedzy i umiejętności z tej dziedziny we własnej rodzinie, mogły korzystać z wiedzy profesjonalistów, np. w ramach zajęć "wychowanie do życia w rodzinie".

Stosowanie naturalnego planowania rodziny (NPR) jest związane z wyborem określonej drogi życiowej. Pozytywne aspekty stosowania naturalnego planowania rodziny są bardzo rozległe, dotyczą wielu dziedzin życia. Na dzisiejszych zajęciach będą one uwzględnione i analizowane.
(3 min.)

b) Informacje dotyczące oraganizacji ćwiczenia 5-10-15
Uczniowie podzieleni na 5 grup w ciągu 10 minut zapoznają się z treścią otrzymanych tekstów i przygotowują do relacji - sprawnej, dynamicznej, bo trwającej tylko 3 minuty. Łączny czas części sprawozdawczej wyniesie 15 minut.

2. Praca w grupach. Metoda 5-10-15
a) Prowadzący dzieli uczniów na 5 grup.

b) Każda grupa otrzymuje materiał (załączniki 1-5); jeśli grupy są liczne, warto dać po kilka egzemplarzy załączników. Uczniowie przygotowują się do referowania przydzielonego zagadnienia, tj. prezentacji jednej dziedziny życia małżeńsko-rodzinnego, na którą NPR wpływa pozytywnie.

c) Liderzy grup relacjonują treść (5 osób po 3 minuty). Jeśli będą np. relacjonowały po 2 osoby z grupy - to czas również będzie ograniczony do 3 minut. (25 min.)

3. Nauczyciel podsumowując ćwiczenie odczytuje tekst - wypowiedź kobiety z FORUM Onet. pl (załącznik 6). Ewentualne pytania i komentarze uczniów nt. tej wypowiedzi. (4 min.)

4. Miniwykład nauczyciela o nowoczesnych technologiach w NPR (informacje na stronie www.ecolifeNPR.pl)

• Persona, (zał. 8),
  
• Lady-Comp,
  
• Program komputerowy CTLife, (zał. 8),
  
• Termometr elektroniczny Microlife MT. (5 min.)
  

5. Praca w 5 grupach. "Kryształ wartości NPR" (załącznik 7)

a) Rozdanie materiałów: koperty z 9 rombami, które należy ułożyć w kryształ (najwyżej wartość, zdaniem uczniów największa, najniżej - wartość najmniejsza). Na czystym kartoniku uczniowie dopisują zaletę NPR, która nie została wymieniona.

b) Dyskusja w grupach.

c) Relacja wyników pracy grupy z ewentualnym komentarzem lidera. (8 min.)

6. Podsumowanie nauczyciela; zacytowanie myśli Matki Teresy z Kalkuty:
"Naturalne planowanie rodziny to jest samokontrola z miłości".

Teresa Król
Teresa król - metodyk, współautor programów i podręczników do wychowania prorodzinnego

Załącznik 1 - Sfera współżycia seksualnego
GRUPA I

• Stosowanie NPR zapewnia integrację (złączenie) sfery seksualnej z całością psychofizycznej natury człowieka. Seks nie jest wyeliminowany jako dziedzina doznawania przyjemności, ale jest sposobem wyrażania się całej osoby ludzkiej, której integralnym elementem jest płodność. NPR wymaga eliminacji reakcji odruchowo-bezwarunkowych, przenosząc ośrodek dyspozycyjny z rdzenia kręgowego na poziom kory mózgowej ukierunkowując dynamizm seksualny, a tym samym harmonię między życiem popędowym a funkcją prokreacyjną. Stosujący NPR wyrażają pełną akceptację drugiej osoby, która z istoty swojej jest potencjalnie płodną. Jest ona przyjmowana i obdarzana "całościowo", a nie pod warunkiem, że jest niepłodna.
  
• Okresowa abstynencja trwająca ok. 9 dni nie zawsze jest łatwa, szczególnie w pierwszych latach małżeństwa. Jednak atutem tej abstynencji jest zwiększenie jakości przeżyć seksualnych, gdyż następuje koncentracja nie na pomnażaniu liczby doznań seksualnych, ale na pogłębieniu więzi między małżonkami, na budowaniu jedności. Chroni przed nudą, monotonią, przesytem, rutyną.
  
• Współżycie seksualne ma swój naturalny przebieg, właściwe mu piękno i estetykę bez sztucznych zapór utrudniających spontaniczność przeżycia.
  
• Akt seksualny jest potencjalnie rodzicielskim, gdyż bazuje nie na eliminacji płodności, ale na odczytywaniu jej i kierowaniu nią. Nastawienie "na dziecko", nawet jeśli odkłada się na późniejszy czas jego poczęcie lub rezygnuje z dalszych dzieci, uwalnia rodziców od lęku przed dzieckiem niezaplanowanym (jeśli się dobrze zna metody i przestrzega zasad, skuteczność NPR jest bardzo wysoka), stąd współżyciu małżeńskiemu towarzyszy radość i spokój, a nie napięcie i strach.
  
• Kontakty małżeńskie przy stosowaniu NPR mają charakter partnerskiej wymiany uczuć, a nie rozładowania napięcia.
  

Załącznik 2 - Sfera więzi małżeńskiej
GRUPA II
Stosowanie NPR wymaga stosunkowo silnej więzi między małżonkami i jednocześnie więź tę wzmacnia. Rola więziotwórcza NPR wyraża się w kilku aspektach:

• Praktykowanie NPR nastawione jest na parę ludzką, a nie na jednego z partnerów. Współpraca przy, np. mierzeniu temperatury, zapisie, wprowadzaniu danych do programu komputerowego (patrz CTLIFE) lub interpretacji wyników, wspólne podejmowanie decyzji co do kontaktu seksualnego i poczęcia dziecka daje poczucie równości i partnerstwa, niweluje uczucie obowiązku współżycia i uległości, tak częste przy metodach antykoncepcyjnych, gdy kobieta zawsze musi być gotowa do współżycia.
  
• Stosowanie NPR wytwarza atmosferę wzajemnego szacunku - mąż szanuje przemiany zachodzące w organizmie kobiety i liczy się z nimi, wykazuje troskę o jej zdrowie i samopoczucie, żona zaś szanuje męża za jego powściągliwość i opanowanie popędu seksualnego, za traktowanie jej z szacunkiem.
  
• Stosowanie NPR wytwarza styl otwartej i szczerej komunikacji dotyczącej potrzeb seksualnych, wzajemnego zrozumienia i wspierania się, pogłębia dialog uczuciowy, rozwija przyjacielskie więzi między małżonkami, wzmaga ich duchową jedność.
  
• Okresowa abstynencja seksualna sprzyja rozwojowi pozaseksualnych sposobów okazywania uczuć między małżonkami. Mogą być nimi pieszczoty, pocałunki, objęcia; objawy przywiązania w formie pomocy, wyręczenia w obowiązkach, sprawiania przyjemności i niespodzianek, gesty pamięci i obdarowywanie drobiazgami. Często też małżonkowie wracają do takich form, jakie stosowali we wczesnym okresie znajomości, np. zaloty, adorowanie, komplementy, wspólne wyjścia.
  
• Przestrzeganie okresowej abstynencji przygotowuje parę do przeżywania sytuacji trudnych, jak np. ciąża, poród, dłuższy wyjazd, które wymagają wzajemnego zaufania.
  
• Wśród analiz socjologicznych naturalnej regulacji poczęć zauważyć można, że małżeństwa stosujące okresową wstrzemięźliwość, rzadziej się rozwodzą, np. J. Rötzer podał, że według jego badań wśród par małżeńskich żyjących zgodnie z naturalnym rytmem płodności zdarza się tylko 1,5% rozwodów. Statystyki tymczasem podają, że w większych miastach Europy, w tym i w Warszawie, rozwodzi się co trzecie małżeństwo. Życie zgodne z naturalnym rytmem płodności powoduje pogłębienie miłości małżeńskiej.

Załącznik 3 - Sfera rozwoju osobistego
GRUPA III
Analizując kryteria dojrzałej osobowości można stwierdzić, że NPR spełnia warunki stymulatora osobistego rozwoju.

• Jednostka dojrzała emocjonalnie jest w stanie przyjąć odpowiedzialność za siebie i drugą osobę oraz konsekwencje wspólnych działań.
  
• Dojrzałą osobowość cechuje zdolność do samowiedzy, samorefleksji, samoobserwacji i samokontroli oraz zaufanie do siebie i własnego organizmu. Stosowanie NPR wymaga na codzień tych cech, prowadzi więc do ich udoskonalenia.
  
• Dojrzała psychicznie osoba jest zdolna do panowania nad pobudkami instynktownymi, do sterowania popędami, do odsunięcia w czasie zaspokojenia potrzeb lub rezygnacji z nich w imię wyższych wartości. NPR wymaga, by obaj partnerzy rozwinęli w sobie zdolność do panowania nad sobą i dostosowania się do potrzeb partnera.
  
• Osoby dojrzałe akceptują trudności w życiu, które są dla nich stymulatorami rozwoju i pracy nad sobą, a nie porażką. Konieczność wstrzemięźliwości, jakiej wymaga NPR, traktują jako okazję do zdynamizowania twórczej miłości drugiego.
  
• Dojrzałość osobowości wyraża się również w życiu zgodnym z naturą, ekologią.
  
• Regulacja poczęć sprzyja rozwojowi życia religijno-moralnego współmałżonków. Przynosi spokój sumienia i stwarza możliwości w pełni świadomego i owocnego przystępowania do sakramentów. U ludzi stosujących naturalną regulację poczęć zauważa się rozwój praktyk religijnych i pogłębienie życia wewnętrznego.
  
• Wśród cech osobowości, które sprzyjają efektywnemu stosowaniu NPR i jednocześnie są przez nią kształtowane, można wymienić: systematyczność, obowiązkowość, dokładność, konsekwencję, siłę woli, stanowczość, altruizm.

Załącznik 4 - Sfera rodzicielstwa
GRUPA IV

• Styl życia zgodny z NPR zapewnia, że układ rozrodczy kobiety nie jest zaburzony przez sztuczną ingerencję. Akcentowana coraz bardziej tzw. jakość życia odnosi się również do okresu prenatalnego. NPR pozwala na optymalizację jakości życia dziecka od momentu poczęcia. Zaistnienie dziecka jest wynikiem decyzji osób mu bliskich, a nie zaskoczeniem dla nich. Pierwszą diagnozę o poczęciu dziecka stawiają rodzice, nie lekarz. Jeśli natomiast dziecko pocznie się, pomimo stosowania NPR, jest akceptowane, gdyż metody te nie pociągają za sobą ładunku agresji wobec dziecka. Tak zwana ciąża nieplanowana nie oznacza niechcianego dziecka i chęci pozbycia się go.
  
• Rodziców stosujących NPR cechuje zwykle większy spokój wewnętrzny. Role rodzicielskie podejmowane są z większą radością, co niewątpliwie wpływa na stosunek do dzieci i atmosferę w domu.
  
• Rodzice stanowią dla dziecka model samoopanowania w dziedzinie seksualnej, dostarczają dziecku właściwych wzorców predysponujących go do powściągliwości seksualnej.
  
• Model czułej miłości rodziców i postępowania, w którym było miejsce dla wyrzeczeń i poświęcenia na rzecz drugiej osoby jest najlepszym kapitałem w wychowaniu dziecka. Zdolność do dojrzałej miłości wniesie ono jako posag w swoje małżeństwo.
  

Załącznik 5 - Mity o naturalnym planowaniu rodziny
GRUPA V

1) Metody NPR są nieskuteczne.
Nieprawda. Nieskuteczny był kalendarzyk, ale jest to już metoda historyczna. Rozwój nauk medycznych umożliwia dokładne poznanie funkcjonowania naszego organizmu w sferze płodności. W drugiej połowie XX wieku zostały opracowane metody rozpoznawania płodności: termiczna, objawowa Billingsa, objawowo-termiczna, podwójnego sprawdzenia - angielska, dra J. Rötzera, Liga Małżeństwo - Małżeństwu (Kippleyów) i inne. Skuteczność powyższych metod waha się od 97% do 99,8%, a więc jest taka jak przy tabletkach hormonalnych.

2) Metody NPR są trudne.
Nieprawda. Podstawy NPR można zdobyć na kursie, np. szkolenie podstawowe trwa 7-10 godzin, informacja internetowa o kursach: www.npr.pl (kurs korespondencyjny), www.iner.pl

3) Metody NPR są tylko dla kobiet mających regularne cykle.
Nieprawda. Stosunkowo niewiele jest kobiet, które mają cykle regularne. Ponadto trzeba wiedzieć, że każdy cykl u tej samej kobiety może być inny. Jeśli pozna się reguły wyznaczania dni płodnych i niepłodnych (nie obliczać!), wówczas każda kobieta może z powodzeniem te metody stosować, także po porodzie i w czasie premenopauzy.

4) Metody rozpoznawania płodności są dla ludzi nienowoczesnych.
Wręcz przeciwnie. Ci, którzy chcą żyć zgodnie z naturą i nie niszczyć swojego organizmu - wybierają postawę ekologicznego stylu życia. W XXI wieku możemy także skorzystać z nowoczesnych aparatów wspomagających rozpoznawanie dni płodnych i niepłodnych (Persona, Baby-Comp, CTLIFE, i inne).

5) Metody rozpoznawania płodności są czasochłonne.
Jeśli użyjemy termometru rtęciowego, wtedy czas pomiaru wyniesie 5-8 minut, ale jeśli posłużymy się termometrem elektronicznym, wtedy czas skraca się do 1 minuty! Czy to dużo?

Załącznik 6 Seks - owszem, czemu nie

"Faktem jest, że popęd seksualny jest ogromną siłą, mitem - że nie można nad nim zapanować. Gdyby producent specyfiku cudownie leczącego próchnicę i wybielającego zęby głośno mówił, że owszem, uśmiech będzie rewelacyjny, ale możesz stracić wzrok, bo uszkadza nerw wzrokowy - rzadko kto podjąłby ryzyko stosowania specyfiku. I producent będąc uczciwym nie zarobiłby ani grosza. Gdyby od dziś wszyscy młodzi i starzy zaczęli żyć bez antykoncepcji i aborcji, traktując seks jako cudowny dar, ale przeznaczony dla małżeństw, ogromne lobby ogłosiłoby krach finansowy. Mając spore środki w rękach i perspektywę utraty zysków zaczną robić wszystko, aby przekonać, że ich produkty są konieczne do osiągnięcia przez ciebie szczęścia.

Tak się składa, że udało mi się dotrwać w czystości do ślubu. Żyję z mężem bez antykoncepcji. Prowadzimy bardzo aktywne życie seksualne w zgodzie z naturalnym rytmem płodności i daję głowę, że gdyby ktokolwiek przeprowadził badanie poziomu szczęścia i udanego życia seksualnego wśród takich małżeństw jak nasze i wśród stosujących antykoncepcję - jesteśmy górą. W prosty sposób mogę to wytłumaczyć. Dla stosujących antykoncepcję choinka stoi cały rok na środku pokoju. Tylko czasem ją zauważają i włączają lampki, żeby była piękna. Często odkładają tę czynność do jutra, bo i jutro mogą to zrobić. Dla małżeństw żyjących w naturalnym rytmie płodności na choinkę czeka się co miesiąc przez kilka dni, a jak już jest, nie traci się ani dnia, żeby się nią nacieszyć, bo przecież za kilkanaście dni znowu będzie niedostępna. Taką "choinką" jest możliwość współżycia.

Mamy troje dorastających dzieci. Rozmawiamy często na temat czystości - wiedzą od nas, że jest to szalenie trudne, wymagające od młodego człowieka ogromnej pracy, zadanie. Ale możliwe do wykonania. Satysfakcja, jeśli się uda, jest ogromna. Mam nadzieję, że patrząc na nasze małżeństwo uwierzą, że warto poczekać z seksem i warto poznać pracę własnego organizmu.

Zamiast "dotować" producentów środków antykoncepcyjnych, oszczędzamy pieniądze na inne przyjemności, nie odbierając sobie radości z seksu. Ale z pewnością producenci środków antykoncepcyjnych nie lubią takich, jak my.

Życzę wszystkim młodym ludziom, aby decyzję o współżyciu podejmowali zawsze na trzeźwo, ze wiadomością, że dzieci biorą się właśnie z seksu, i nawet jeśli skuteczność antykoncepcji jest bardzo duża, to nie jest stuprocentowa, i nie jest niestety obojętna dla naszego zdrowia".

Załącznik 7 - Kryształ wartości NPR

Załącznik 8 - Nowoczesne technologie (www.ekolifeNPR.pl)

CTLife to program komputerowy, który został stworzony dla wszystkich, którzy chcą poznać i współpracować ze swoją płodnością. Polecany również dla małżonków bezskutecznie próbujących począć dziecko. CTLife ma pomóc w rozpoznawaniu i interpretacji poszczególnych wskaźników płodności, a tym samym pomóc w wyznaczeniu czasu płodnego i niepłodnego w cyklu kobiety.

PERSONA - tester płodności produkowany w Wielkiej Brytanii. W skład zestawu wchodzi mały, podręczny monitor oraz komplet pasków testowych, służących do mierzenia poziomu hormonów w porannym moczu. Monitor odczytuje poziom hormonów z paska, po czym oznajmia czerwonym lub zielonym światełkiem, czy kobieta ma dni płodne czy niepłodne.

Ewad
(Forum Onet.pl)