Pełnienie służby sztandarowego i osób asystujących jest jedną z najzaszczytniejszych funkcji w karierze uczniowskiej, przysługujących nominalnie uczniom klasy najwyższej.

Zasady rekrutacji pocztu sztandarowego
Osoby do Pocztu Sztandarowego mogą zgłaszać wszystkie organy szkoły, spośród uczniów klas programowo o jeden etap nauczania niższych niż najstarsza, do 10 czerwca danego roku szkolnego. Skład Pocztu Sztandarowego zatwierdza Rada Pedagogiczna na posiedzeniu klasyfikacyjnym, wybierając uczniów najbardziej godnych tej funkcji, w liczbie 6 osób (dwóch chłopców i czterech dziewcząt) - jako nominalne i równoważne Poczty Sztandarowe. Nie ma zasady równowagi ilościowej z poszczególnych klas, chociaż wskazana jest obecność choćby jednego reprezentanta klasy.

Jeżeli ze względów kondycyjnych lub innych, osoba zatwierdzona nie może pełnić swoich obowiązków, jest nominalnie wpisana do kroniki szkoły jako uczestnik pocztu, a jego obowiązki reprezentacyjne przejmuje kolejna osoba nominowana do tej funkcji, o największej liczbie głosów.

Za niewłaściwe realizowanie obowiązków pocztowego, a w szczególności braku należytego szacunku dla sztandaru i nieprzestrzegania ceremoniału, a także innych uchybień regulaminu szkolnego, uczeń może być odwołany z funkcji na wniosek opiekuna sztandaru lub innego uprawnionego organu szkoły po zatwierdzeniu wniosku przez Radę Pedagogiczną. Od decyzji przysługuje odwołanie do Dyrektora Szkoły.

Insygnia pocztu sztandarowego

  • biało-czerwone szarfy przewieszone przez prawe ramię, zwrócone białym kolorem w stronę kołnierza, spięte na wysokości lewego biodra,
  • białe rękawiczki.

Uwaga: Kołnierz ani nic innego nie może zasłaniać biało-czerwonej szarfy.

Ubiór pocztu sztandarowego Chorąży:

  • ciemny garnitur, biała koszula i krawat.

Asysta:

  • białe bluzki i czarne spódnice.

Uwaga: Gdy uroczystości z udziałem pocztu odbywają się na zewnątrz budynku w trudnych warunkach pogodowych, dopuszczalny jest inny taktowny strój. W przypadku, gdy poczet uczestniczy w uroczystościach pogrzebowych lub gdy ogłoszono żałobę narodową, sztandar zostaje udekorowany czarnym kirem.

Sposób udekorowania kirem
Wstęga czarnej materii zaczynająca się w lewym górnym rogu, a kończąca w połowie dolnej czerwonej materii flagi, czyli na długości trzech czwartych płachty naszego sztandaru.

Udział sztandaru w uroczystościach

  • Rozpoczęcie i zakończenie roku szkolnego.
  • Uroczystości rocznicowe: Konstytucji 3 Maja i Odzyskania Niepodległości.
  • Ceremonia ślubowania klas pierwszych.
  • Ceremonia ślubowania klas kończących szkołę.
  • Ceremonia przekazania i zaprzysiężenia nowego pocztu sztandarowego.
  • Uroczyste Msze św.
  • Powitanie szczególnych gości odwiedzających szkołę: prezydenta, premiera, marszałka sejmu, ministra oświaty, wojewody, biskupa lub marszałka sejmiku wojewódzkiego.
  • Na zaproszenie do obchodów w szkołach, zwłaszcza Rodziny Szkół im. Jana Pawła II lub, innych instytucjach, np. uroczystych sesjach rad gminy, powiatu lub województwa.
    Zasady postępowania przy wymianie chorążego i asysty w czasie długotrwałych uroczystości podyktowane względami zdrowotnymi:
  • Z lewej strony i o krok z tyłu po cichych komendach zmieniającego sztandarowego ("Na wprost marsz“, "Poczet stój“, "W lewo zwrot“ i "Poczet spocznij“) nowa zmiana ustawia się o krok za plecami zmiany pełniącej służbę.
  • Zmieniający sztandarowy cicho podaje zapowiedź komendy - "Poczty sztandarowe“ (poczty stają w postawie baczność), a zmieniający sztandarowy kładzie rękę na drzewcu sztandaru tuż poniżej ręki sztandarowego pełniącego służbę. Kontynuuje komendę: "Krok na wprost marsz“. Poczty wykonują komendę i od tej chwili służbę pełni poczet zmieniający.
  • Zmieniający sztandarowy podaje cichą komendę ("W lewo zwrot, na wprost marsz“), a poczet zmieniający opuszcza miejsce służby.

PODSTAWOWE CHWYTY MUSZTRY ZE SZTANDAREM W CZASIE UROCZYSTOŚCI

POSTAWY
OPIS CHWYTU
ZASTOSOWANE KOMENDY
Postawa zasadnicza
Sztandar postawiony na trzewiku drzewca przy prawej nodze na wysokości czubka buta. Drzewce podtrzymywane prawą ręką powyżej pasa, łokieć prawej ręki lekko przyciśnięty do ciała. Lewa ręka w postawie zasadniczej.
Po komendach:
"Poczet stój" (po marszu).
Po komendzie: "Baczność"
(podawanej przez
prowadzącego uroczystość).
Postawa "spocznij"
Sztandar trzymany przy prawej nodze, jak w postawie zasadniczej. Chorąży i asysta pozostają w postawie spocznij - ciężar ciała przenoszą na prawą nogę przy jednoczesnym wysunięciu pięty lewej stopy na wysokość środka prawej, przy jednoczesnym skręcie lewej o 45 stopni w lewą stronę.
Po komendzie: "Spocznij" (podawanej przez chorążego po zatrzymaniu pocztu) następuje tu automatycznie wyrównanie linii i odległości.
Po komendach: "Po ślubowaniu",
"Po hymnie".

Postawa
"na ramię sztandar"

Chorąży przesuwa prawą rękę po drzewcu na wysokość prawego barku, przy jednoczesnym położeniu lewej na drzewcu na wysokości pasa. Po przebrzmieniu zapowiedzi komendy: "sztandar" energicznym ruchem przenosi drzewce sztandaru na prawy bark, zatrzymując go w pochyleniu 45 stopni. Płachta sztandaru musi być oddalona od barku przynajmniej na szerokość dłoni.
Automatycznie po komendzie
"Sztandar wprowadzić" lub
"Poczet sztandarowy - Wystąp"
Postawa
"prezentuj sztandar"
Z postawy zasadniczej chorąży kładzie lewą rękę na drzewcu sztandaru poniżej końca zaczepu płachty, przy jednoczesnym maksymalnym opuszczeniu prawej po drzewcu. Po przebrzmieniu komendy
"prezentuj sztandar" wykonuje salutowanie sztandarem.
Po komendzie prowadzącego
"Na prawo/lewo patrz"
Po komendzie chorążego pocztu "Baczność", w czasie czytania ewangelii, Podniesienia Hostii, Przeistoczenia, Błogosławieństwa Najświętszym Sakramentem, śpiewu hymnu kościelnego, roty, ogłoszenia minuty ciszy, składania trumny do grobu, podczas składania wieńców, śpiewu hymnu organizacji, na uroczystość której poczet został zaproszony, jeżeli wcześniej prowadzący nie podał odpowiednich komend oraz przed Najświętszym Sakramentem w czasie uroczystego wejścia do świątyni.
Salutowanie
sztandarem w miejscu
Wykonuje się z postawy prezentuj. Chorąży robi zwrot w prawo skos, przy jednoczesnym wysunięciu lewej nogi w przód na odległość jednej stopy i pochyleniu sztandaru w przód do kąta 45 stopni. Ręka lewa pozostaje co najmniej w odległości dłoni od płachty sztandaru.
Po komendach i w sytuacjach jak w rubryce powyżej oraz samoczynnie, gdy odbierający honory zbliży się na pięć kroków do sztandaru.
Salutowanie
sztandarem w marszu
Z położenia na ramię w taki sam sposób jak w czasie salutowania w miejscu.
"Na prawo patrz" pochyla sztandar pod kątem 45 stopni, pozostając w marszu krokiem defiladowym. "Baczność" - dokonuje położenia sztandaru na ramię.

Ceremoniał wejścia na Mszę św.
W czasie wprowadzenia sztandaru wierni pozostają w pozycji stojącej. Jeżeli w czasie Mszy św. jest wyznaczony prowadzący
ceremoniał ze sztandarem, wówczas on podaje komendy, w przeciwnym wypadku ciche komendy podaje chorąży.

L.p.
KOMENDY
POCZET SZTANDAROWY
OPIS CHWYTU
1.
Poczet - Baczność!
Postawa zasadnicza. Chorąży wykonuje chwyt - na ramię.
Postawa na ramię
2.
Na wprost - Marsz!
Maszeruje krokiem defiladowym.
Postawa na ramię
3.

Poczet - Stój!

Słowo: poczet - podaje na lewą nogę. Stój - na prawą, a zatrzymanie następuje na lewą po dostawieniu prawej.
Postawa spocznij
4.
Poczet - Baczność!
Asysta w postawie zasadniczej, a chorąży układa ręce do postawy prezentuj.
Postawa prezentuj
5.
Na prawo - Patrz!
Po przebrzmieniu komendy prezentuje sztandar
przed Najświętszym Sakramentem.
Salutowanie
sztandarem w miejscu
6.
Poczet - Spocznij!
Opuszcza sztandar po postawie: spocznij.
Postawa spocznij
7.
Poczet - Baczność!
Asysta w postawie zasadniczej, a chorąży przekłada sztandar na ramię.
Postawa na ramię
8.
W prawo - Zwrot!
Wykonuje zwrot w prawo.
Postawa na ramię
9.
Na wprost - Marsz!
Marsz krokiem defiladowym na wprost, a następnie
do miejsca zatrzymania po lewej stronie ołtarza.
Postawa na ramię
10.
Poczet - Stój!
Zatrzymanie jak w wierszu trzecim.
Postawa na ramię
11.
W lewo - Zwrot!
Wykonują zwrot w lewo.
Postawa na ramię
12.
Poczet - Spocznij!
Wykonują komendę spocznij. Równają linie i odległości.
Postawa spocznij
13.
Po: "Słowa ewangelii wg św....". Poczet - Baczność!
Asysta w postawie zasadniczej, a chorąży, po wcześniejszym ułożeniu rąk, salutuje sztandarem w miejscu.
Salutowanie
sztandarem miejscu
14.
Po: "Oto Słowo
Pańskie“. Poczet - Spocznij!
Wykonują komendę spocznij.
Postawa spocznij
15. /16. Takie same komendy i postawy obowiązują w czasie Przeistoczenia i Podniesienia.
17.
Po błogosławieństwie: Poczet - Baczność!
Asysta w postawie zasadniczej, a chorąży wykonuje chwyt na ramię.
Postawa na ramię
18.
W lewo - Zwrot!
Wykonują komendę w lewo zwrot.
Postawa na ramię
19.
Na wprost - Marsz!
Maszerują na wprost trzema defiladowymi krokami, dalej krokiem równym w kierunku głównej nawy.
Postawa na ramię
20.
Poczet - Stój!
Poczet podaje na lewą nogę. Stój - na prawą, a zatrzymanie na lewą po dostawieniu prawej.
Postawa na ramię
21.
W lewo - Zwrot!
Wykonują komendę w lewo zwrot.
Postawa na ramię
22.
Na wprost - Marsz!
Wykonują komendę na wprost marsz.
Postawa na ramię

Uwaga:
W czasie ewentualnego błogosławieństwa Najświętszym Sakramentem, śpiewu Roty, Ciebie Boga... lub polecenia księdza dotyczącego zaprezentowania sztandaru, obowiązują takie same komendy i postawy jak w punktach 13 i 14.

Uroczystości okolicznościowe lub rocznicowe
Wprowadzenie sztandaru:

L.p.
KOMENDY
POCZET SZTANDAROWY
OPIS CHWYTU
1.
Poczet - Baczność!
Postawa zasadnicza. Chorąży wykonuje chwyt - na ramię.
Postawa na ramię
2.
Na wprost - Marsz!
Maszeruje krokiem defiladowym.
Postawa na ramię
3.

Poczet - Stój!

Słowo poczet podaje na lewą nogę. Stój - na prawą, a zatrzymanie na lewą po dostawieniu prawej. Poczet, o ile to możliwe, zachodzi z lewej strony głównej trybuny.
Postawa spocznij
4.
W prawo - Zwrot!
Wykonuje zwrot w prawo.
Postawa na ramię
5.
Poczet - Spocznij!
Opuszcza sztandar do postawy spocznij.
Postawa spocznij

Uwaga: Poczet podlega dalszym komendom przewidzianym ceremoniałem w zależności od okoliczności przewidzianych w ceremonii.

Wyprowadzenie pocztu sztandarowego:

L.p.
KOMENDY
POCZET SZTANDAROWY
OPIS CHWYTU
1.
Poczet - Baczność!
Postawa zasadnicza. Chorąży wykonuje chwyt - na ramię.
Postawa na ramię
2.
W lewo - Zwrot!
Wykonują komendę.
Postawa na ramię
3.

Na wprost - Marsz!

Maszerują na wprost krokiem defiladowym.
Postawa na ramię
4.
Poczet - Stój!
Słowo poczet podaje na lewą nogę. Stój - na prawą, a zatrzymanie na lewą po dostawieniu prawej. Poczet, o ile to możliwe, zachodzi z lewej strony głównej trybuny.
Postawa spocznij
5.
Poczet - Spocznij!
Opuszcza sztandar do postawy spocznij.
Postawa spocznij

Uwaga: Chorąży i asysta opiekują się sztandarem aż do momentu umieszczenia go wraz z insygniami sztandaru w gablocie.

Ceremoniał ślubowania pocztu sztandarowego wraz z uroczystym przekazaniem sztandaru

L.p.
KOMENDY
POCZET SZTANDAROWY
OPIS CHWYTU

1.

Poczet sztandarowy w składzie:
Chorążowie....
Asysta... Baczność!
Kończący służbę poczet pozostaje w postawie zasadniczej.
Postawa zasadnicza
2.
Na wprost - Marsz!
Maszerują krokiem defiladowym w wyznaczone miejsce na wysokość dotychczasowego chorążego i asysty.
Bez sztandaru
3.
Poczet - Stój!
Słowo poczet podaje na lewą nogę. Stój - na prawą, a zatrzymanie na lewą po dostawieniu prawej. Poczet, o ile to możliwe, zachodzi z lewej strony głównej trybuny.
Bez sztandaru
4.
W lewo - Zwrot!
Wykonują komendę.
Bez sztandaru
5.
Poczty - Spocznij!
Opuszcza sztandar do postawy spocznij.
Następuje automatyczne wyrównanie linii i szeregów.
Postawa spocznij
6.
Poczty sztandarowe - Baczność!
Asysta w postawie zasadniczej, a chorąży układa ręce
do postawy prezentuj.
Postawa zasadnicza
7.
Do - Ślubowania!
Po przebrzmieniu komendy nowe poczty sztandarowe wyciągają prawą rękę pod kątem prostym w stronę płachty sztandaru, powtarzając za prowadzącym rotę przysięgi.
Salutowanie
sztandarem w miejscu
8.
Po - Ślubowaniu!
Po przebrzmieniu komendy ślubujący opuszczają rękę do postawy zasadniczej, a dotychczasowy chorąży opuszcza sztandar do postawy zasadniczej.
Postawa zasadnicza
9.
Do - Przekazania sztandaru!
Dotychczasowy chorąży prezentuje sztandar, a przejmujący wykonuje przyklęk na prawe kolano z jednoczesnym pocałowaniem płachty sztandaru. Następnie energicznie wstaje, a dotychczasowy chorąży przenosi i ustawia sztandar w pozycji pionowej przy jednoczesnym przeniesieniu do czubka swojej wystawionej lewej nogi. W tym samym czasie nowy chorąży bierze sztandar w swoje ręce z jednoczesnym cofnięciem lewych nóg obydwu
chorążych i powrotem tyłem do swoich szeregów.
Przekazywanie
sztandaru
10.
Poczty - Spocznij!
Wykonują komendę spocznij.
Postawa spocznij
11.
W prawo - Zwrot!
Wykonuje zwrot.
Bez sztandaru
12.
Na wprost - Marsz!
Maszerują krokiem defiladowym.
Bez sztandaru
13.
W lewo - Zwrot!
Wykonują komendę.
Postawa na ramię
14.
Na wprost - Marsz!
Maszerują krokiem defiladowym.
Postawa na ramię
15.
Poczet - Stój!
Słowo poczet podaje na lewą nogę. Stój - na prawą, a zatrzymanie na lewą po dostawieniu prawej. Poczet, o ile to możliwe, zachodzi z lewej strony głównej trybuny.
Postawa spocznij
16.
Poczet - Spocznij!
Opuszcza sztandar do postawy spocznij.
Postawa spocznij

Tekst roty ślubowania:
Przyjmując sztandar szkoły (...) im. (...) w (...) przyrzekamy uroczyście:

  • nosić go dumnie i wysoko,
  • przestrzegać wpajanych w szkole zasad i ideałów,
  • szanować dobre imię naszego gimnazjum (liceum) i kultywować jego tradycje,
  • godnie reprezentować szkołę wobec społeczności.

Tak nam dopomóż Bóg!

Ceremoniał ślubowania klas pierwszych

L.p.
KOMENDY
POCZET SZTANDAROWY
OPIS CHWYTU

1.

Poczet - Baczność!
Postawa zasadnicza. Chorąży wykonuje chwyt - na ramię.
Postawa na ramię
2.
Na wprost - Marsz!
Maszeruje krokiem defiladowym.
Postawa na ramię
3.
Poczet - Stój!
Słowo poczet podaje na lewą nogę. Stój - na prawą, a zatrzymanie na lewą po dostawieniu prawej. Poczet, o ile to możliwe, zachodzi z lewej strony głównej trybuny.
Postawa spocznij
4.
W prawo - Zwrot!
Wykonuje zwrot w prawo.
Postawa na ramię
5.
Poczet - Spocznij!
Opuszcza sztandar do postawy spocznij.
Postawa spocznij
6.
Całość - Baczność!
Asysta w postawie zasadniczej,
a chorąży układa ręce po postawy prezentuj.
Postawa prezentuj
7.
Uczniowie klas pierwszych ślubujących na sztandar - Wystąp!
Uczniowie klas pierwszych występują krokiem defiladowym na wprost asysty sztandaru.
Postawa prezentuj
8.
W lewo - Zwrot!
Uczniowie ślubujący na sztandar wykonują odpowiedni zwrot.
Postawa prezentuj
9.
Do - Ślubowania!
Uczniowie ślubujący na sztandar energicznym ruchem kierują prawą rękę z wyciągniętymi dwoma palcami w kierunku drzewca sztandaru, a pozostali uczniowie klas pierwszych układają prawą rękę zgiętą w łokciu z palcami złożonymi jak do wojskowego ślubowania.
Salutowanie
sztandarem
10.
Po - Ślubowaniu!
Opuszcza sztandar do postawy spocznij, a uczniowie ślubujący opuszczają energicznie ręce do postawy zasadniczej.
Postawa spocznij
11.
Uczniowie klas
pierwszych ślubujących na sztandar:
W lewo - Zwrot!
Wykonują odpowiedni zwrot w miejscu.
Postawa spocznij
12.
Na wprost - Marsz!
Uczniowie krokiem defiladowym maszerują na swoje wcześniej zajmowane miejsce i zatrzymują się.
Postawa spocznij
13.
W lewo - Zwrot!
Wykonują odpowiedni zwrot w miejscu.
Postawa spocznij
14.
Poczet -Baczność!
Postawa zasadnicza. Chorąży wykonuje chwyt - na ramię.
Postawa na ramię
15.
Na wprost - Marsz!
Maszeruje krokiem defiladowym.
Postawa na ramię
16.
Poczet - Stój!
Słowo poczet podaje na lewą nogę. Stój - na prawą, a zatrzymanie na lewą po dostawieniu prawej. Poczet, o ile to możliwe, zachodzi z lewej strony głównej trybuny.
Postawa spocznij
17.
W prawo - Zwrot!
Wykonuje zwrot w prawo.
Postawa na ramię
18.
Poczet - Spocznij!
Opuszcza sztandar do postawy spocznij.
Postawa spocznij

ROTA ślubowania klas pierwszych
Uroczyście przyrzekamy na sztandar - symbol tradycji i chluby naszej szkoły, że uczynimy wszystko, aby być godnym miana ucznia tej szkoły.

Ślubuję uroczyście:

  • zdobywać wytrwale wiedzę i umiejętności,
  • dbać o godność ucznia i dobre imię szkoły,
  • krzewić ideały dobra, piękna i sprawiedliwości,
  • darzyć szacunkiem nauczycieli i pracowników szkoły,
  • przestrzegać zasad współżycia koleżeńskiego
  • nie zawieść pokładanych w nas nadziei.

Zasady ceremoniału w czasie składania trumny do grobu

L.p.
KOMENDY
POCZET SZTANDAROWY
OPIS CHWYTU
1.
Poczet - Baczność!
Postawa zasadnicza. Chorąży wykonuje chwyt - na ramię.
Postawa prezentuj
2.
Na prawo/lewo - Patrz!
Po przebrzmieniu słowa prezentuje sztandar
nad wkładaną do grobu trumną.
Salutowanie
sztandarem w miejscu
3.
Poczet - Spocznij!
Opuszcza sztandar do postawy spocznij
po sypnięciu pierwszej garści ziemi na trumnę.
Postawa spocznij

Ceremoniał powitania szczególnych gości w czasie oficjalnego wchodzenia do szkoły
Miejsce powitania - hol szkolny przed popiersiem patrona szkoły

L.p.
KOMENDY
POCZET SZTANDAROWY
OPIS CHWYTU
1.
Poczet - Baczność!
Postawa zasadnicza. Chorąży wykonuje chwyt - do prezentowania sztandaru w miejscu.
Postawa prezentuj
2.
Na prawo/lewo - Patrz!
Prezentuje sztandar, gdy gość honorowy znajdzie się w odległości około pięciu kroków przed sztandarem (albo jeżeli przejdzie próg szkoły), po przebrzmieniu komendy.
Salutowanie
sztandarem w miejscu
3.
Poczet - Spocznij!
Przyjmuje postawę po przejściu przez gościa honorowego pięciu kroków za sztandar.
Postawa spocznij

Kazimierz Pietraszko

Kazimierz Pietraszko - nauczyciel chemii i biologii w Gimnazjum im. Jana Pawła II w Boćkach